|  ورود به سايت  |  1397/08/25
                 
آرشیو شماره‌های گذشته
 چاپ   

آخرین اخبار
تاریخ: 1392/09/09 نظرات: 0 نظر نمایش: 1234 مرتبه تعداد امتیاز: 4   (Article Rating)
بيماري روزنامه‌هاي ايراني چيست؟

بيماري روزنامه‌هاي ايراني چيست؟

رضا قرباني در چهل‌وسومین شماره ماهنامه مدیریت ارتباطات در تحلیل انتشار آمار آگهيهاي دولتي در مطبوعات و بررسي اينکه حال آنها خوب است يا بد! نوشت:

آبانماه امسال معاونت مطبوعاتي وزارت ارشاد آمار آگهيهاي دولت در روزنامههاي کشور در 6ماهه اول سال جاري را منتشر کرد. همانطور که ميشد حدس زد و به دليل عدم انتشار آمارهايي اينچنين، حرف و حديثهاي فراواني به وجود آمد. وی در ادامه تلاش کرده، نگاهي روشمند به انتشار چنين آمارهايي انداخته و برداشتهايي که از انتشار چنین آمارهایی می‌شود را تشریح کند.

او با توضیح روش نقد خود یادآوری کرده:  نقد با انتقاد، ايراد و لجبازي تفاوت دارد. متأسفانه به دليل سابقه افکار چپ و مارکسيستي در ايران، نقد و نقادي رابطه ظاهراً معناداري با افکار چپ يافته است. شنيدن نقد ما را ممکن است به ياد نقد فيلم و سينما بياندازد در حالي که نقد در همه حوزهها وجود دارد و معنيدار است. ما کساني را داريم که منتقد غذا هستند. منتقد کتاب و سينما که مفهومي روشن و شناخته شده است. اما منتقد رسانه مفهوم چندان شناختهشدهاي نيست. غريبي اين مفهوم در اين است که منتقد رسانه، خودش از رسانه براي نقد استفاده ميکند. حرکت در يک اتمسفر، اين گمان را ايجاد ميکند که ميشود نقد رسانه در رسانه را هم نقد کرد و اين مارپيچي است که انتها ندارد. در حال که نقد فيلم يک اتمسفر دارد و فيلم اتمسفري ديگر. آن چيزي که نقد رسانه در ايران را دچار چالشهاي فراوان کرده تأثير مخرب جناحبنديهاي سياسي در نقد است. اما اين جناحبنديها چگونه وارد رسانههاي ايراني شده است؟ اين چيزي است که در اين مجموعه مطالب ميخواهيم آن را بشکافيم.

وی با طرح این سؤال که  آيا انتشار چنين آماري خوب است؟ به بررسی پاسخ‌های احتمالی پرداخته و در بخشی از تحلیل خود آورده:

 

هم بله، هم نه. بله به دليل شفافيت، نه هم به دليل همين شفافيت. لازم است چنين آمارهايي منتشر شود تا عملکرد مالي روشن باشد. اما لازم است آمارهاي ديگر در زمينه مطبوعات هم شفاف باشد. به عنوان نمونه تيراژ. بدون دانستن تيراژ روزنامهها، پايگاه اجتماعي آنها مشخص نميشود. آمارهاي ديگري نيز لازم است. مانند يارانهها، کمکهاي بلاعوض يا خريد نسخههايي از نشريه براي سازمانهاي دولتي. در نبود آمارهاي شفاف و انتشار آمارهاي ناقص، قضاوتها عجولانه و شتابزده خواهد بود. اما به طور کلي شروع انتشار چنين آمارهايي اگر با قصد و غرض سياسي نباشد مفيد است. قصد و غرض سياسي هم از اين رو محل ايراد است که خداي نکرده با رفع قصد و غرض انتشار چنين آمارهايي متوقف نشود که باز همان آش است و همان کاسه. اگر انتشار چنين آمارهايي شروع انتشار آمارهاي فراوان براي مردم باشد و پژوهشگران اقتصاد و مديريت رسانه بتوانند به کمک اين آمارها تحليلهاي کسب و کاري ارائه کنند فايده آن براي همه خواهد بود. در صورتي که بازيهاي سياسي سايه خود را بر انتشار آمارهاي مربوط به رسانهها بياندازد هيچ خير و صلاحي در آن نيست.

او همچنین به طرح این سؤال مهم پرداخته که انتشار چنين آماري چه چيزي دست ما ميدهد؟

با نگاهي به آمارها در مييابيم که نزديک به 65درصد آگهيهاي دولتي به 7روزنامه رسيده و باقي 65روزنامهاي که در فهرست هستند نزديک يا کمتر از 1درصد آگهيها را گرفتهاند. در فهرست بيشترين سهم آگهيهاي دولتي، نام ايران، جامجم، اطلاعات، کيهان، دنياي اقتصاد، جوان و ابرار به چشم ميخورد. اين 7روزنامه چه از نظر تيراژ و چه از نظر سابقه و حتي تأثيرگذاري در فهرست بالاترينها قرار دارند. ايران و جامجم تيراژ بالايي دارند. اطلاعات قديميترين روزنامه موجود ايران است. کيهان هنوز هم از نظر سياسي تأثيرگذار است. دنياي اقتصاد که در بخش خصوصي جايگاه بالايي دارد، مهمترين روزنامه اقتصادي کشور است. جوان و ابرار هم شايد مانند گذشته تأثيرگذار نباشند اما هنوز هم هستند. در اين فهرست هيچ روزنامه اصلاحطلبي وجود ندارد. البته روزنامههايي مانند اعتماد و آفتاب يزد و شرق در فهرست 20روزنامه اول ديده ميشوند. بنابراين از يک منظر ميتوان ماجرا را اينگونه توجيه کرد که رسانههاي بزرگ سهم بيشتري گرفتهاند و در نتيجه شايد اين فهرست عجيب نباشد. آگهيدهندههاي دولتي هم تمايل دارند آگهيشان ديده شود. اين 7روزنامه به طور کلي جزو روزنامههايي هستند که ديده ميشوند و طبيعتاً آگهيهاي اين روزنامهها هم ديده ميشود. در اين فهرست نبود روزنامه همشهري سؤالبرانگيز است که به نظر ميرسد اين مؤسسه خودش تمايلي به آگهي دولتي نداشته باشد. اين موضوع هم طبيعي است و به دليل منابع درآمدي فوقالعاده زياد مؤسسه همشهري از محل راهنماي همشهري است و در نتيجه ترجيح ميدهد تا حد ممکن وابستگي خود به منابع دولتي را محدود کند. همانطور که گفتيم هر کسي که نان ميدهد فرمان ميدهد.

اما آيا اين سيستم توزيع منابع درآمدي از طريق آگهي صحيح است؟ به نظر ميرسد جذب آگهي در هر روزنامه بايد رقابتي باشد و نه سفارشي و فرمايشي. تغيير نظام توزيع آگهي و لزوم چانهزني خود مطبوعات با بنگاههاي متقاضي انتشار آگهي از اولين اقداماتي است که بايد صورت بگيرد. اينکه روزنامهها بايد خود را به ساختارهاي بازاريابي قوي مجهز کنند از بديهياتي است که معمولاً به آساني فراموش ميشود. بنابراين با توجه به اينکه در  هر حال آگهي دولتي وجود دارد اين سؤال مطرح ميشود که چه شاخصهايي بايد براي توزيع عادلانهتر مورد نظر قرار گيرد؟ شاخصهاي متعددي در اين ميان قابل نام بردن است اما مهمترين و ابتداييترين آنها ميزان تأثيرگذاري انتشار آگهي است. اين ميزان را ميتوان از طريق تيراژ اندازه گرفت. گاهي تيراژ شاخص مناسبي نيست. يک روزنامه ممکن است در بين گروه خاصي مخاطب داشته باشد و اگر آگهي موردنظر مخاطب خود را در بين آن گروه جستوجو ميکند بهتر است از يک روزنامه تخصصي استفاده کند. البته در ايران جز فوتبال و اقتصاد و به مقدار اندکي سينما، روزنامههاي تخصصي در ايران وجود ندارد. در اين گزاره روزنامههاي محلي هم جزو روزنامههاي تخصصي ديده ميشود که در ايران به گفته کارشناسان وضعيت فاجعهباري دارد و هر چه هست، در تهران است.

قربانی در ادامه تحیل خود پاسخ این پرسش‌ها را نیز بررسی کرده:

 آيا از اين آمار ميتوان نتيجه گرفت ساختار اقتصاد مطبوعات ايران بيمار است؟

 آيا بيماري مطبوعات قابل درمان است؟

درمان اين بيماري چگونه و توسط چه کسي رخ ميدهد؟

تهیه و مطالعه متن کامل: اینجا

 چهل و سومین شماره ماهنامه مدیریت ارتباطات در 84 صفحه رنگی و با قیمت 6 هزار تومان بر روی پیشخوان مطبوعات قرار گرفته است. گفتنی است علاقه‌مندان می‌توانند تمام شماره‌های ماهنامه را توسط نرم‌افزار «برگ» (کیوسک الکترونیکی مطبوعات) بر روی گوشی‌ها و تبلت‌های دارای سیستم عامل اندروید خریداری کرده و مطالعه کنند. نرم‌افزار اندرویدی «برگ» از نشانی http://barg.asr24.com یا cando.asr24.com  قابل دریافت است. همچنین نسخه الکترونیکی این شماره و آرشیو کامل ماهنامه مدیریت ارتباطات از نشانی   www.magiran.com/cmmagazine  قابل تهیه و مطالعه است.

این ماهنامه از طریق سایت www.prshop.ir  نیز برای درخواست‌کنندگان، ارسال می‌شود.

 

روابط‌عمومی

 

 

کد: 581
نویسنده خبر: ماهنامه مدیریت ارتباطات
 
تصاویر مرتبط
  • بيماري روزنامه‌هاي ايراني چيست؟
امتیاز بندی

در حال حاضر هیچ نظری ارسال نشده است
ارسال نظر:

نام (الزامی)

ایمیل (الزامی)

وب سایت

Enter the code shown above:


چاپ  

گفتگو های ویژه


  Copyright 2009-2012 by cmmagazine Design & Support: 7TABLIGH