|  ورود به سايت  |  1396/07/29
                 
آرشیو شماره‌های گذشته
 چاپ   

آخرین اخبار
تاریخ: 1393/05/13 نظرات: 0 نظر نمایش: 1165 مرتبه تعداد امتیاز: 2   (Article Rating)
امروز در ایران اسپانسرهای سیاسی رسانه‌ها حرف اول را می‌زنند، نه روزنامه نگاران حرفه‌ای

امروز در ایران اسپانسرهای سیاسی رسانه‌ها حرف اول را می‌زنند، نه روزنامه نگاران حرفه‌ای

مدیریت ارتباطات(ما) آنلاین- روزنامه نگاری در ایران هزینه های بسیاری داده، اما روزنامه نباید جای احزاب سیاسی را بگیرد. احزاب باید نهادینه بشوند و پس از آن، اگر مطبوعات خواستند، از ایده آنها حمایت کنند. امروز در ایران روزنامه نگاران حرفه ای حرف اول را نمی زنند.

به گفته مجید رضاییان، رشته ارتباطات در ایران و تحولات ژورنالیسم با وجود دامنه وسیع کاربردهای آن، به «نقد و آسیب شناسی» و «پاسخ به پرسش های» جدی نیاز دارد. روزنامه نگاری تحلیلی نیز در عمل پاسخ به پرسش هاست که باید توسعه یابد.

 

دکتر مجید رضاییان در گفت وگو با ماهنامه مدیریت ارتباطات در خصوص عدم گروهبندی رشته ارتباطات بر اساس مکاتب و نظریات در ایران می گوید: ما وقتی از ارتباطات سخن می گوییم، باید خود ارتباطات را نیز تقسیم بندی کنیم؛ اول از نظر ساختار و دوم از نظر گرایش. از نظر ساختارباید بدانیم مبانی و اصول ارتباطات روز به روز در حال تکمیل شدن است. در مبانی و اصول وقتی تغییر می بینیم، صد در صد نظریه ها در آن تغییر نقش دارند، یعنی نظریه پردازان و اندیشه ورزان ارتباطی در مورد اصول و مبانی ارتباطات و تغییرات آن نظریه می دهند.

وی می افزاید: در بخش دوم از ساختار، با رویکرد مواجه هستیم. ارتباطات یک عرصه تئوریک است و رویکرد آن نمی تواند عملی باشد، اما بعد این عرصه تئوریک با عرصه عملی ارتباط پیدا می کند. در مرحله بعد، گرایش های ارتباطات مطرح می شود و اینکه ارتباطات در چه عرصه ای و در چه گرایشی باید تحلیل و بررسی شود. ما در ارتباطات نظریه های ارتباطی را مطرح کرده، ولی نقد نمی کنیم.

 

استاد و پژوهشگر روزنامه نگاری دلیل نخست نقد نکردن نظریه های ارتباطی را «برخورد پذیرشی» با نظریه ها و نه «برخورد تعامل گرایانه» می داند و می افزاید: اساساً رابطه ما با نظریه ها و اندیشه ها باید رابطه پرسش باشد. تعامل با هر نظریه ای باید از مجرای پرسش صورت گیرد. عامل دیگر این است که ما خودمان جوشش نداریم. اگر می خواهیم در عرصه نظریه ها حرف جدیدی بزنیم و فضایی را در نظریه ای مطرح کنیم، تنها از رهگذر یافتن و پژوهش امکان پذیر است. پژوهشگر ژورنالیسم باید به این نقطه برسد که از رهگذر تحولات تکرار شونده، به یک نظریه برسد. حرف اصلی این است که هم باید با نظریات ارتباطی تعامل داشت که این تعامل منتهی به نقد و چالش می شود و هم باید خود ما نوآوری و جوشش داشته باشیم.

وی در مورد نبود نگاه نقادانه در حوزه پژوهش های ارتباطی می گوید: در ایران مطالبی با عنوان نقد کتاب نوشته می شود که بیشتر بررسی کتاب است، که نقد کتاب نیست. نقد به منتقد بر می گردد. وزن منتقد باید وزنی باشد که کتاب را فهمیده و حلاجی کرده باشد. او باید با استدلال بگوید این کاستی هاست و این هم نقاط قوت. این نقد کتاب، گاهی موجب بهبود کتاب می شود.

رضاییان مشکلات روزنامه نگاری حرفه ای را به منشوری تشبیه می کند که ضلع های مختلفی دارد؛ وی ضلع اول این منشور را پژوهش های عرصه روزنامه نگاری می داند و می گوید: ضلع اول این است که پژوهش های ما در عرصه روزنامه نگاری، پله پله باید جلو تر می آمد، اما در عمل لایه های دیگر پژوهش شکل نگرفته اند. ضلع دیگر اینکه اساساً روزنامه نگاری در ایران هزینه های بسیاری داده است اما این معنای آن نیست که روزنامه باید جای احزاب سیاسی را بگیرد. احزاب باید بیایند و نهادینه بشوند و پس از آن، اگر مطبوعات خواستند از ایده آنها حمایت کنند. امروز در ایران روزنامه نگاران حرفه ای حرف اول را نمی زنند، بلکه اسپانسرهای سیاسی رسانه ها حرف اول را می زنند.

ضلع سوم این است که روزنامه نگاری در دنیا مانند شهاب پرسرعتی حرکت می کند، اما ما از کل این تحولات فقط جنبه فیزیکی این ارتباطات را گرفته ایم. از لحاظ ساختاری فضای وب ۱، وب ۲ و وب ۳ تفاوتی ندارند و شهروندان که در وب به «شبکه وندان» تبدیل می شوند، سه کار را انجام می دهند: تولید و تبادل رأی می کنند، تولید و تبادل خبر انجام می دهند و تولید و تبادل دانش می کنند. در وب هر سه همزمان انجام پذیر می شود. رسانه ها و ژورنالیسم به تبع این تغییرات، دچار تغییر شده اند اما آیا رسانه های ما واقعاً این تحولات را درک کرده اند؟ ما هنوز در سال ۲۰۱۴ صحبت از فیلترینگ می کنیم. ما هنوز رسانه درست می کنیم که چه چیز را نگوید. قطعاً در ایران اسپانسر های سیاسی رسانه درست می کنند تا برخی چیزها گفته نشود. با این شرایط نقد دیگر معنایی ندارد.

این استاد روزنامه نگاری بزرگترین خدمتی که می توان به روزنامه نگاری کرد را توجه به ادبیات و روزنامه نگاری تحلیلی دانست و افزود: در روزنامه نگاری درایران هنوز با تغییراتی که در دنیا اتفاق افتاده است هنوز فاصله داریم. اولین چیزی که در این تغییرات سبب شده است پایه اصلی روزنامه نگاری لطمه ببیند، ادبیات است. یعنی نوشتار فارسی ما دارد تغییر می کند، آن هم تغییر غلط. طرف روی وب می نویسد «فک کنم» به جای آنکه بنویسد «فکر کنم» و همین ادبیات ها بعضاً در قالب های مکتوب وارد می شوند. ما نباید راه را اشتباه برویم، کوتاه نوشتن، مخدوش نوشتن نیست. اگر قرار است کوتاه بنویسم، نباید ادبیات فارسی را له کنیم.

نکته دیگر این که، آزادی بیان نیز چون ادبیات، مهم است. هویت رسانه ها برابر با آزادی بیان است. اگر ما در هشت سال گذشته فضای انتقاد را داشتیم، الان با شرایط متفاوتی روبرو بودیم. از طرف دیگر در ایران باید به روزنامه نگاری تحلیلی توجه کرد. دنیای امروز دنیای پاسخ دادن به پرسش هاست. پرسش ها را بی پاسخ گذاشتن، مشکل را حل نمی کند. به نظر من بزرگترین خدمتی که می توان به جامعه روزنامه نگاری کرد، یکی توجه به ادبیات است و دیگری توجه به روزنامه نگاری تحلیلی.

متن کامل این گفت و گو در پنجاه و یکمین شماره ماهنامه مدیریت ارتباطات منتشر شده است.

گفتنی است علاقه‌مندان می‌توانند این ماهنامه را توسط نرم‌افزار «برگ» (کیوسک الکترونیکی مطبوعات) بر روی گوشی‌ها و تبلت‌های دارای سیستم عامل اندروید خریداری کرده و مطالعه کنند. نرم‌افزار اندرویدی «برگ» از نشانیhttp://barg.asr24.com  یا cando.asr24.com  قابل دریافت است.

آرشیو کامل ماهنامه مدیریت ارتباطات از نشانی www.magiran.com/cmmagazine  قابل تهیه و مطالعه است.

این ماهنامه از طریق سایت www.prshop.ir  نیز برای درخواست‌کنندگان، ارسال می‌شود.

 

روابط عمومی ماهنامه

 

 

کد: 620
نویسنده خبر: ماهنامه مدیریت ارتباطات
 
تصاویر مرتبط
  • امروز در ایران اسپانسرهای سیاسی رسانه‌ها حرف اول را می‌زنند، نه روزنامه نگاران حرفه‌ای
امتیاز بندی

در حال حاضر هیچ نظری ارسال نشده است
ارسال نظر:

نام (الزامی)

ایمیل (الزامی)

وب سایت

Enter the code shown above:


چاپ  

گفتگو های ویژه


  Copyright 2009-2012 by cmmagazine Design & Support: 7TABLIGH