|  ورود به سايت  |  1397/10/27
                 
آرشیو شماره‌های گذشته
 چاپ   

آخرین اخبار
تاریخ: 1393/07/06 نظرات: 1 نظر نمایش: 1160 مرتبه تعداد امتیاز: 4   (Article Rating)
انعکاس رسانه‌ای یک نمونه از مناظرات وایبری

انعکاس رسانه‌ای یک نمونه از مناظرات وایبری

فضای مجازی دربردارنده فرصت‌های زیادی است که خیلی اوقات از آن غفلت می‌شود. این فضا تنها برای سرگرمی نیست. شاید خیلی از ما ندانیم که در شبکه‌های اجتماعی هستند گروه‌هایی که بحث‌های علمی و تخصصی را به‌طور جدی پیگیری می‌کنند. در پنجاه و دومین شماره ماهنامه مدیریت ارتباطات، برای نخستین بار اقدام به انعکاس نظرات کارشناسی فعالان گروه‌های وایبری در خصوص موضوعات رسانه‌ای و ارتباطاتی شده است.

این ماهنامه اعلام آمادگی کرده مباحث کارشناسی حول موضوعات خاص ارتباطی که در گروه‌های مختلف وایبری منعکس می‌شود، را منتشر کند. در نخستین شماره از این دست مطالب، به مناظرات وایبری گروه «فرهنگخانه» پرداخته‌ شده؛ گروهی با یک‌صد نفر عضو که همگی از فعالان فرهنگی کشور هستند. موضوع اصلی بحث این گروه که انعکاس آن مورد توجه قرار گرفته، «راه‌های افزایش اعتماد مخاطبان به رسانه‌های جمعی» است.

   الهام دهقان (خبرنگار باشگاه خبرنگاران جوان): سیمین بهبهانی بامداد (سه‌شنبه) بر اثر ایست قلبی و تنفسی دار فانی را وداع گفت... و باز هم اخبار ساعت 14 چیزی از فوت سیمین بهبهانی نگفت.... از نظر سرکار خانم هانیه ناظری -مدرس دانشکده خبر- پرداخت گزینشی رسانه‌ها به موضوعات فرهنگی و هنری، سیاسی است.

محمد صادق افراسیابی (مدیر گروه علمی رشته روابط‌عمومی دانشکده خبر): آنچه که در این گروه تخصصی می‌تواند به بحث گذاشته شود، راه‌های افزایش اعتماد مخاطبان به رسانه‌های جمعی است. فکر می‌کنم اگر این موضوع به عنوان مطلع بحث تعیین شود، بسیاری از مسائل زیرمجموعه را هم پوشش خواهد داد و احتمالاً مسأله مد نظر خانم ناظری هم پوشش داده خواهد شد. ضمن آنکه شاید در خصوص خانم بهبهانی سلایق و دیدگاه‌های افراد متفاوت باشد و به نظرم نباید خیلی وارد مباحث سیاسی شویم.

- هانیه ناظری: بنابراین به پیشنهاد مدیر محترم گروه روابط‌عمومی دانشکده خبر، راه‌های افزایش اعتماد مخاطبان به رسانه‌های جمعی با مطالعه تطبیقی عملکرد برخی رسانه‌های خارجی و داخلی به عنوان موضوع امروز انتخاب شده و هدف این بحث هم باید دستیابی به راه‌حل‌هایی برای افزایش میزان اعتماد مخاطبان به رسانه‌های جمعی باشد.

- آناهیتا برزویی (نویسنده و تهیه‌کننده برنامه‌های رادیویی): در خصوص موضوع فوت سیمین بهبهانی، رسانه‌های کشور به دو دسته تقسیم می‌شوند: یکی صداوسیما و دیگری بقیه رسانه‌ها.

- هانیه ناظری: به نظرم برای شروع بحث نباید بین رسانه‌ها تفکیک قائل شویم. اینکه رسانه‌ها اگر با تفكري مخالف هستند، حتي خبر صرف هم از آن موضوع يا شخص نمي‌دهند و اين را يك سياست خبري مي‌دانند، يكي از آسيب‌هاي مهم در رسانه‌های ماست. البته دليل عدم اعتماد مردم به رسانه‌ها قطعاً اين نيست كه رسانه‌ها حامي برخي جريانات فكري نيستند. به هر حال در عالم حرفه‌اي رسانه‌ها، اين امر طبيعي است. يك رسانه اگر حرفه‌اي عمل كند، مي‌تواند هر خبر مهمي را اعلام كند بدون اينكه بخواهد از آن حمايت كند.

- صدیقه آجودانی (نویسنده و تهیه‌کننده برنامه‌های رادیویی): به نظرم دوستانی که این‌طور اظهار نظر می‌کنند، اصلاً رادیو گوش نمی‌کنند. از صبح برنامه‌های مختلفی از رادیو پخش شد که در آن اعلام شد بانوی غزل، غزل خداحافظی را بامداد امروز سروده است. حتی آقای رضا خضرایی یکی از غزل‌های خانم بهبهانی را خواند.

- ناظری: ولی عدم اطلاع‌رسانی از تلویزیون جای خودش را دارد اما با توجه به اینکه موضوع بحث ما راهكارهاي اعتمادسازي رسانه‌هاست، مسأله اینجاست که واقعاً رسانه‌ها و به‌ویژه رسانه ملي بايد چه‌طوري در اين موارد عمل كنند كه اعتماد مردم را از دست ندهند.

- صدیقه آجودانی: البته این موضوع فراموش نشود که توجه به این موضوع به خاطر برخی جهت‌گیری‌های سیاسی، در شرایط فعلی حساسیت‌های خاص خود را دارد.

- ناظری: من فكر مي‌كنم اگر رسانه‌ها در تنظيم و اعلام اخبار، اصول حرفه‌اي خبر را رعايت كنند، حتي اگر مشكلات سياسي وجود داشته باشد، باز هم مي‌توانند حداقل خبر را منتشر كنند. به هر حال خبری که اتفاق می‌افتد، با توجه به حجم سریع انتقال اطلاعات، همه از آن با خبر می‌شوند و این عدم اطلاع‌رسانی توسط رسانه ملی، حساسیت مردم را بیشتر کرده یا حتی موجب بدبینی می‌شود.

- محمدرضا نوایی لواسانی (عضو هیأت امنای مرکز تشکل‌های بنیاد شهید): اجازه بدهید در خصوص بحث یک خاطره از مقام معظم رهبری ذکر کنم. یک روز چند نفر از فرماندهان رفته بودند خدمت آقا. جلسه خصوصی بود و همه از مشکلات فرهنگی فرزندان خودشان به آقا می‌گفتند و ابراز کردند ما به دلایل متعدد نتوانستیم بچه‌هایمان را آن‌طور که می‌خواستیم تربیت کنیم. از آقا راهنمایی خواستند که چه کنیم. مقام معطم رهبری یک توصیه کوتاه کردند و گفتند: شما لازم نیست اقدامی کنید، فقط خودتان را اصلاح کنید؛ آنها خودبه‌خود اصلاح می‌شوند. این مثال هم شبیه بحث ماست. اگر رسانه از درون درست و اصلاح بشود، حتماً اعتماد مردم خودبه‌خود به‌وجود می‌آید. یک رسانه باید خودش منبع نور باشد تا به بقیه هم نور بدهد.

- ناظری: حرف شما درست است اما برای اصلاح رسانه رعایت یک‌سری اصول اوليه خبري و حرفه‌ای لازم است که اگر رعایت نمی‌شوند، حداقل می‌توان آنها را آموزش داد تا با رعايت اين اصول، اگر رسانه‌ها خطوط قرمز زيادي هم داشته باشند، باز هم بتوانند بدون از دست دادن اعتماد مردم به سياست‌هاي خود جامه عمل بپوشانند.

- رضا نامی (عضو گروه مشاوران ماهنامه مدیریت ارتباطات): در تکمیل فرمایش خانم ناظری، مخاطب باید رسانه را متعلق به خود بداند. به عنوان مثال در صفحه 2 روزنامه خراسان، ستون حرف مردم وجود دارد که به‌صورت روزانه مردم حرف دل‌شان را در آن منعکس می‌کنند و طبیعتاً گهگاه زبان تندی هم دارند. این نوع ارتباط باعث می‌شود رسانه‌ای مثل خراسان طی 66 سال، بخشی از فرهنگ عامه مردم استان خراسان باشد.

- ناظری: درست است. اگر ما دقت کنیم، سایر رسانه‌های دنیا هم هر کدام جناح‌بندی خاص خود را دارند و از تفکر خاصی حمایت می‌کنند اما اين موضوع به اصل رسالت خبري رسانه‌ها نبايد خدشه وارد كند. خبر مهم براي مردم مهم است و رسانه‌ها بايد آن را بازگو كنند ولي بعد هر كسي از زاويه سياست‌هاي خودش به فرعيات موضوع بپردازد.

- عیسی کشاورز (مدیرکل دفتر برنامه‌ریزی آموزشی دانشگاه جامع علمی- کاربردی): مارکس عقیده دارد که تولید، زیربنای جامعه است و این تولید در دست نظام سرمایه‌داری قرار دارد که با بهره‌کشی کشورهای دارای منابع و نیروی کارگر به استثمار می‌پردازد. نئومارکسیست‌ها و فرانکفورتی‌ها معتقدند مارکس درست می‌گوید اما شیوه تولید عوض شده است. امروز زیربنای تولید دست سرمایه‌دارانی است که تولید فکر جامعه را بر عهده دارند و کارخانه آنان، رسانه‌ها هستند.

- علی‌اصغر مینایی (قائم‌مقام سابق معاونت سیاسی سازمان صداوسیما): در عصر حاضر دیگر مجال و امکانی برای عدم انعکاس خبر وجود ندارد، پس در این شرایط چگونگی انعکاس خبر مهم است.

- کشاورز: در کشورهای دیگر نیز کتمان خبر ممکن نیست و فقط چگونگی تنظیم آن اهمیت دارد.

- ناظری: همین اشتباهات در چگونگی است كه ما خيلي از مخاطبان رسانه‌هایمان را از دست مي‌دهيم و در واقع نمي‌توانيم برایشان اعتمادسازي كنيم. این اشتباهات در چگونگي است كه ما نمي‌تونيم انعكاس خبر را از جانبداري‌ها در مورد واقعه تفكيك كنيم.

- مینایی: چگونگی، عدم حذف خبر علی‌رغم مغایرت با سیاست‌های یک رسانه است. شما مطمئن باشید ممکن است رسانه‌ای مدعی باشد که بی‌طرف است ولی هیچ رسانه‌ای بی‌تفاوت نیست.... لکن هنر رسانه در چگونگی است که متهم به جانبداری نشود....

- خسرو شاه‌محمدی (مشاور فرهنگی ایرانسل): آسیب اعتمادسازی بیشتر وقتی رخ می‌دهد که مخاطبان احساس می‌کنند سانسور یا دروغ یا کنترل خبر مداوم و همیشگی است.

- ناظری: بله، اتفاقاً من مي‌گویم اصلاً نبايد بي‌طرف باشد. همه جاي دنيا هم همين است ولي بايد بين انعكاس خبر و جانبداري تفاوت قائل شد. رسانه بايد بتواند اين مهارت را داشته باشد تا اين دو را از هم تمييز بدهد.

- شاه‌محمدی: مخاطب پذیرفته گاهی شرایط، رسانه را وادار می‌کند یک سیاست داشته باشد، خصوصاً در کشورهایی که ظاهراً ایدئولوژیک هستند. به علاوه کمتر رسانه‌ای هست که نسبت به چیزی موضع نداشته باشد. به نظرم ذات خبر با انتقال حس و هیجان و عاطفه همراه است و این جز با موضع داشتن به سوژه خبر حاصل نمی‌شود. مهم این است که در عین موضع، انصاف در انتقال خبر رعایت شود تا مخاطب دچار قضاوت غیر واقعی نشود. وقتی خبر تیتر و لید می‌خورد، خالی از موضع و جانبداری نیست. خبری را به من بدهید، با سبک خاصی لید می‌زنم اما فرد دیگری همین خبر را به شیوه دیگری لید می‌زند.

- کشاورز: هیچ رسانه‌ای بدون ایدئولوژی در جهان وجود ندارد. مارکس معتقد است فکر هم کالای مادی است و در میان ذهنیت‌ها تولید می‌شود و همواره نظرات طبقه حاکم، نظرات حاکم بر جامعه است و تفکر جامعه، تابع تولید افکاری است که در کارخانه رسانه‌ها تولید می‌شود. این آگاهی انسان‌ها نیست که موجودیت آنان را تعیین می‌کند بلکه بر عکس، موجودیت اجتماعی آنها، آگاهی آنها را تعیین می‌کند و فشارها و تهدیدهای لازم را برای محدود کردن انتخاب‌ها در دایره آنچه که رسانه می‌خواهند، هدایت می‌کند. در این دیدگاه هیچ خبری قابل کتمان نیست اما تنظیم خبر در ساختار طبقاتی جامعه بسیار مهم است.

- ناظری: جانبداري هم مي‌تواند باشد. چه اشكالي دارد؟ ولي حداقل خبر عنوان شود؛ خواه با تيتر مثبت يا منفي!

- نامی: ضمن موافقت با بحث خانم ناظری، می‌خواهم بپرسم موجودیت اجتماعی چیست؟

- کشاورز: مارکس می‌گوید در نظام سرمایه‌داری خبر هم کالاست؛ این کالا برای سوددهی باید توسط پیام‌گیران بیشتری مصرف شود. این آگاهی و دانایی که ما مطرح می‌کنیم، در فرد شکل نمی‌گیرد. آگاهی در موجودیت افراد در زندگی اجتماعی مبادله و تجزیه و تحلیل می‌شود.

- سید محسن میربهرسی (معاون سابق پلیس فتا): معنای دیگری از اطلاع‌رسانی را در دنیای امروز با وجود شبکه‌های مجازی می‌شود بیان کرد. در این فضا محاسبات و پیش‌بینی‌ها بی‌معنی شده‌اند. پیش از این خبر مخفی می‌شد، جانبدارانه تفسیر می‌شد یا تغییر می‌کرد اما امروزه با امکانات جدید، خبری پنهان نمی‌ماند و می‌توان اخبار صحیح را از ناصحیح تشخیص داد، خبر نگاران مستقل عرصه‌ای برای خودنمایی یافتند و....

- کشاورز: برتری یک رسانه از دو طریق ممکن است: یک تسلط و دوم رهبری عقلانی مخاطب. وقتی رسانه‌ای ایدئولوژی‌اش را اعمال می‌کند، در واقع به بخشی از آگاهی جامعه تسلط پیدا می‌کند اما با کاهش قدرت رسانه، مخاطب از این آگاهی دروغین فرار می‌کند اما در رهبری عقلانی رسانه، رسانه‌ها بخشی از سلایق و عقاید مخاطب را به رسمیت می‌شناسند. این موازنه که نوعی هارمونی است، رابطه دوسویه و قوی‌تری را شکل می‌دهد، یعنی بین تولید خبر و مصرف خبر رضایت دوطرفه برقرار می‌شود.

- نامی: این می‌تواند درست باشد. با توجه به اینکه واژه «آزادی در انتخاب» امروز به واقعیت تبدیل شده، مخاطب خودش مختار خواهد بود تا درگاه‌های ورود اطلاعات به سمت خودش را مدیریت کند. اینجا یک نکته مهم می‌شود: «یادگیری انتخاب»، یعنی یاد بگیریم درست انتخاب کنیم که گاهی این نکته با آزمون و خطا به‌دست می‌آید.

- افراسیابی: بنابراین با توجه به نتایج بحث مشخص می‌شود که ما باید در رسانه‌ها طوری عمل کنیم که مخاطب از برقراری ارتباط با رسانه احساس لذت کند. این لذت خیلی مهم است. اگر احساس لذت کرد، دوباره به رسانه مراجعه خواهد کرد اما اگر از سرناچاری و عدم دسترسی به سایر رسانه‌ها به رسانه ما مراجعه کند، در اولین فرصت مهاجرت کرده و از رسانه‌ای دیگر استفاده می‌کند. نکاتی که دوستان مطرح کردند بسیار مفید بود و نشان می‌دهد که چه خصوصیاتی باعث ایجاد لذت در مخاطب می‌شود. فکر می‌کنم بحث بعدی ما باید راجع به این باشد که در دنیایی که این همه رسانه‌های جمعی وجود دارند، چطور می‌شود اعتماد مخاطب را بیش از گذشته جلب کرد و در این خصوص سواد رسانه‌ای چه نقشی دارد؟

 نقطه‌نظرات دکتر کوثری استاد دانشگاه علوم ارتباطات دانشگاه تهران و مجموعه‌ای از مطالب تخصصی در این زمینه را اینجا تهیه و مطالعه کنید.

کد: 626
نویسنده خبر: ماهنامه مدیریت ارتباطات
 
تصاویر مرتبط
  • انعکاس رسانه‌ای یک نمونه از مناظرات وایبری
امتیاز بندی

نظرات
صمد مومنی

# ارسال کننده: صمد مومنی
   تاریخ ارسال: 1393/08/03
سلام.
ابتکار عمل جالبی بود
ارسال نظر:

نام (الزامی)

ایمیل (الزامی)

وب سایت

Enter the code shown above:


چاپ  

گفتگو های ویژه


  Copyright 2009-2012 by cmmagazine Design & Support: 7TABLIGH